RISKDETECTED · İSG REHBERLERİ
Maden risk değerlendirmesi: açık ocak, yeraltı ve örnek yaklaşım
Maden risk değerlendirmesi, açık ocak ile yeraltı işletmesini aynı kontrol listesine sıkıştırmadan; üretim yöntemi, jeolojik koşullar, ekipman ve çalışma organizasyonunu birlikte inceler. Genel bir matris, madene özgü teknik çalışmaların yerine geçmez.
Hazırlayan: RiskDetected. Editoryal bilgilendirme; bağımsız uzman incelemesi yapılmış rapor değildir.
İçerik kontrolü:
Önce işletmenin sınırlarını ve çalışma biçimini tanımlayın
Kazı, yükleme, nakliye, kırma-eleme, bakım ve yardımcı tesisleri ayrı iş adımlarıyla gösterin. Yeraltında ulaşım, havalandırma ve tahliye düzeninin; açık ocakta basamaklar, şevler, yollar ve çevresel koşulların değerlendirmeye nasıl girdiğini kaydedin.
Jeolojik ve jeoteknik veriler, planlar, teknik kontroller ve çalışan gözlemleri birlikte kullanılır. Komşu çalışmalar veya hava koşullarındaki değişim de riskin bağlamını değiştirebilir. Üretim hedefi ile güvenli çalışma için ayrılan kaynaklar arasındaki gerilim ayrıca incelenmelidir.
Teknik uzmanlık gerektiren başlıkları ayırın
Zemin kararlılığı, havalandırma, gaz ve toz, yangın-patlama, büyük hareketli ekipman ve acil ulaşım farklı uzmanlık ve kontrol ihtiyaçları doğurur. Bu yazı tahkimat tasarımı, patlatma planı veya gaz sınırı belirlemez. İşletmeye özgü teknik belgeler ve ilgili maden mevzuatı yetkin ekip tarafından birlikte değerlendirilmelidir.
Fine–Kinney kullanılacaksa maruz kalma sıklığı yalnız vardiya süresiyle eşitlenmez; tehlikeli durumla hangi iş sırasında karşılaşıldığı açıklanır. Ciddi sonuçlu bir senaryo, düşük tahmin edilen olasılık nedeniyle inceleme dışında bırakılmamalıdır.
Dayanak: HSE: madencilik yayın ve teknik rehberleri; Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği, özellikle madde 5–12 ve 14–16 (Sağlık Bakanlığı yayımlaması)
Örnek: servis aracı ile yük nakliyesinin kesişmesi
Aşağıdaki senaryo bu yazı için oluşturulmuş eğitim örneğidir; gerçek işyeri raporu, uzman onayı veya uygulanmaya hazır güvenlik talimatı değildir. Verilmeyen ölçüm ve puanlar varsayılarak tamamlanmamıştır.
Bir açık ocakta vardiya değişimi sırasında servis aracıyla yük taşıyan araçların aynı kavşakta karşılaştığı varsayılsın. Fotoğraf kesişimi gösterebilir; görüş mesafesi, eğim, trafik yoğunluğu ve araç özellikleri için saha bilgisi gerekir.
Ekip önce güzergâhların veya zamanlamanın ayrılmasını ve uygun trafik tasarımını değerlendirir. Görüş, yol durumu, iletişim ve bakım kayıtları birlikte incelenir. Sadece “hız yapmayın” uyarısı yazılması, yolun tasarım sorununu çözmüş sayılmaz.
Uygulanan düzen farklı vardiyalarda gözlenir. Kontrolün gerçekten çalıştığı gösterilmeden kalan risk düşürülmez. Bu örnek bütün maden risklerinin değerlendirildiği anlamına gelmez.
Kimler değerlendirmeye katılmalı?
İşverenin oluşturduğu yasal ekip, üretim ve bakım işlerini bilen çalışanların görüşlerini alır. Madenin teknik sorumluları kendi alanlarındaki verileri ve değerlendirmeleri sağlar. İSG çalışmasıyla teknik işletme belgeleri arasındaki tutarlılık kontrol edilir; imza toplamak, bu ortak çalışmanın yerine geçmez.
Dayanak: Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği, özellikle madde 5–12 ve 14–16 (Sağlık Bakanlığı yayımlaması)
Maden risk analizi ne zaman gözden geçirilir?
Çok tehlikeli sınıftaki işyerinde genel yenileme üst sınırı iki yıldır. Ancak yeni üretim alanı, yöntem veya ekipman değişimi, olay ve ölçüm sonuçlarının etkisi nedeniyle daha önce kısmi ya da tam yenileme gerekebilir. Değişikliklerin kim tarafından değerlendirileceğini ve diğer bölümlere nasıl aktarılacağını tanımlayın.
RiskDetected bu çalışmada nerede kullanılır?
Güvenli ve izin verilen koşullarda çekilmiş saha görüntüleri, görülebilen uygunsuzlukları belgelemeye yardımcı olabilir. Gaz, toz, jeoteknik kararlılık veya tahkimat yeterliliği için fotoğraf analizi bir güvenlik doğrulaması değildir.
Fotoğraf üzerinden oluşan AI bulgusunu saha bilgisiyle kontrol edin; Fine–Kinney veya 5×5 girdilerini gerekçelendirin ve PDF/Excel taslağını ekipçe inceleyin. Fotoğraf ölçüm, kontrol testi veya insan değerlendirmesi değildir. Acil tehlikede rapor üretmeyi beklemeyin; işyerinin yetkili müdahale sürecini izleyin.
